Czy możemy mierzyć wpływ nauki na wzrost społecznej wydajności? - Spółka na Cyprze i ltd w anglii - rejestracja i założenie spółki

Czy możemy mierzyć wpływ nauki na wzrost społecznej wydajności?

Stosowaną w tym zakresie w literaturze ekonomicznej miarą, mniej więcej od lat dwudziestu, jest odpowiednio zmodyfikowana funkcja produkcji Cobb-Douglasa. Określa ona wpływ na wzrost produkcji trzech podstawowych czynników: zmian zatrudnienia, rzeczowego kapitału produkcyjnego i postępu technicznego. Określenie tego wpływu opiera się na pewnych założeniach, z których najważniejsze jest to, że czynniki produkcji (pracownicy i przedsiębiorcy jako właściciele kapitału) wynagradzane są według swej krańcowej wydajności. W całym tym rachunku najważniejsze jest to, że pozwala on w sposób przybliżony określić wpływ na wzrost produkcji społecznej zmian zatrudnienia, kapitału produkcyjnego i postępu technicznego. Przez postęp techniczny w tym rachunku rozumie się wszelki wzrost produkcji, jaki stanowi nadwyżkę ponad wzrost, który byłby zrealizowany, gdyby nie została zwiększona wydajność pracy żywej i uprzedmiotowionej. Zatem przez postęp techniczny rozumie się w tym wypadku wzrost wydajności pracy i efektywności wszelkich rzeczowych czynników produkcji. Wzrost wydajności przypisuje się jakościowym zmianom czynników produkcji, a więc podniesieniu kwalifikacji pracowników i jakości wszelkich rzeczowych czynników produkcji. Jakościowe zmiany w kwalifikacjach i środkach produkcji wynikają z wdrażania do produkcji innowacji technicznych i organizacyjnych. Jest to przybliżona miara wpływu nauki na wzrost gospo- darczy, ponieważ sama formuła nie jest precyzyjna i ponieważ wzrost wydajności wynika może z działania wielu innych czynników, nie zawsze ściśle związanych z postępem naukowo-technicznym. Ale nie ulega wątpliwości, że decydujące o wzroście wydajności pracy czynniki związane są z rozwojem nauki i techniki.

Formuła Cobb-Douglasa pozwala określić stopę wzrostu dochodu narodowego, zdeterminowaną przez zmiany zatrudnienia, kapitału i postęp techniczny, oraz określić procentowy udział zatrudnienia, kapitału i postępu technicznego we wzroście dochodu narodowego, gdy dysponuje się danymi odnośnie do stopy wzrostu dochodu narodowego, zatrudnienia i kapitału oraz wskaźnikiem procentowego udziału płac i zysków w dochodzie narodowym. Poniższa tabela przedstawia obliczone przez S. Kuz- netsa stopy wzrostu produkcji, postępu technicznego (mierzone stopą wrostu dochodu narodowego na jednostkę nakładu) oraz procentowy udział postępu technicznego we wzroście dochodu narodowego w ośmiu rozwiniętych krajach Europy zachodniej w latach 1950-1962.

Czy możemy mierzyć wpływ nauki na wzrost społecznej wydajności? cz. II

Uwzględnione w tabeli czynniki nie pozwalają jednakże na określenie roli ekstensywnych i intensywnych źródeł wzrostu wydajności. Rzecz w tym, że nie ujęto – jako odrębnego czynnika wzrostu wydajności – zmian w zakresie technicznego uzbrojenia pracy oraz jakościowych zmian kapitału w sensie wzrostu efektywności rzeczowych czynników produkcji: w związku z tym nie wiadomo, co oznacza „udoskonalenie technicznego poziomu produkcji” – czy tylko jego zmiany jakościowe, jakby wynikało z treści tego określenia, czy również zmiany ilościowe kapitału na pracownika, skoro nie uwzględniono tego czynnika oddzielnie: wiadomo przecież, że takie zmiany mają miejsce, jeśli tylko realizowane są inwestycje, i że jakościowe zmiany w technice produkcji idą w parze z określonymi zmianami ilościowymi. Właściwe określenie czynników wzrostu wydajności pracy wymagało wyodrębnienia, również tak istotnego dla poziomu wydajności pracy, źródła, jakim jest podniesienie kwalifikacji pracowników. A więc w charakterystyce czynników wzrostu wydajności pracy, jaka zawarta jest w tabeli 4, zagubione zostały dwa najważniejsze czynniki: techniczne uzbrojenie pracy i kwalifikacje pracowników. W związku z tym nie wiadomo, co zawiera w sobie określe- nie: udoskonalenie technicznego poziomu produkcji. Analizuję dość szczegółowo ten problem, albowiem odpowiednia analiza czynników wzrostu gospodarczego ma istotne znaczenie dla oceny roli nauki jako bezpośredniej siły wytwórczej, roli postępu naukpwo-technicznego w procesie rozwoju gospodarczego. W naszej literaturze ekonomicznej i innych krajów socjalistycznych przez długie lata wszelki wzrost wydajności pracy uważano za zjawisko w pełni pozytywne, za wyraz intensywnego rozwoju gospodarczego. Dopiero po jakimś czasie zwrócono uwagę, że są różne źródła wzrostu wydajności pracy, pożądane i niepożądane. Chodzi o to, aby wzrost wydajności pracy nie szedł w parze ze wzrostem jednostkowych kosztów produkcji. Taki wzrost nie ma po prostu sensu. Niewątpliwie wartość produkcji na pracownika wzrasta, jeśli na jednostkę produktu wzrasta ilość zużytego surowca, energii, paliwa, środków” trwałych itd. Z ekonomicznego punktu widzenia sens ma taki wzrost wydajności pracy, który idzie w parze ze zmniejszeniem jednostkowych kosztów produkcji. Chodzi o to, aby wzrost wydajności pracy szedł równocześnie w parze z większą efektywnością materiałów, energii, paliwa itd.

Leave a reply

You may use these HTML tags and attributes: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <s> <strike> <strong>